Bir rivayete göre; Kuzeyde bir yerlerde olan Macar kavimleri Türk kavimleriyle birleşip, kaynaşmış ve batıya birlikte göç etmişler 12.yy. da Budapeşte’yi beğenip yerleşmişler. Diğer bir rivayete göre de; Macarların kökleri Türklerin bir koluna dayanmaktaymış. Orta Asya’dan Ural Altaylar yolunu takip ederek Avrupa’ya ulaşmış ve bu toprakları 896 yıllarında kendilerine yurt edinmişler. Her ne şekilde olursa olsun Macarlar Türklüklerini kabul etmekteler. Bununla birlikte Avrupalı kimlikleri daha baskın. Genelde  Ateizm benimsemişler. O yüzden kiliselerin boş olduğu hatta satışa çıkan kiliselerin olduğu söylenmekte. Macarcadaki birçok Türkçe kelime de Osmanlı hakimiyetinden değil Türk kökenlerinden kalma. Macaristan1542’den itibaren 150 yıl Osmanlı yönetiminde kalmış. Osmanlılar buralarda pek çok mimari eser meydana getirmiş olmakla birlikte özellikle ikinci Dünya Savaşı’nda bir çoğu tahrip edilmiş. Günümüzde Osmanlı’ya ait bir hamamla, Gül Baba türbesi hariç pek bir şey kalmamış.

Şehrin Buda tarafında daha çok kalburüstü kesim ikamet etmekte ve sanat faaliyetleri de genelde burada yapılmakta. Peşte’de ise gece kulüpleri, iş merkezleri, stadyumlar, birbirine bitişik bloklar halinde sıralanan büyük kasvetli apartman binaları bulunmaktadır. Ülkenin tek havaalanı Ferihegy, Peşte tarafındadır. Havaalanına giden yolda 1948’de başlayan 1990’a kadar süren Komünizm döneminden geriye kalan bloklar görülmektedir. Binalar üst üste ve en büyüğü 68 m2 evlerden oluşmaktadır. İnsanları bir araya toplayarak kontrol etme amacına matuf olan bu yerleşim yerleri tam tersi olarak bağımsızlık mücadelesinin başladığı yerler olmuş.  Komünist rejimin ürünü  olan ve geçmişi 100 yıla dayanan Kıta Avrupa’sının en eski metrosu da burada bulunmaktadır. Şehrin mimarisinde tarihi sürekliği görmek mümkün. Buda ve Peşte şehirlerini bir birine bağlayan 8 köprü vardır. Kuzeyden güneye Ujpesti Vasuti, Arpad, Margaret, Szechenyi Lanchid/Chain, Elizabeth, Szabadsag, Petöfi, köprülerinden en ünlüsü aslanlı girişi olan görkemli Zincirli (Szechenyi Chainbridge) Köprü’dür.

Budapeşte’nin en güzel manzaralarını Buda tarafında bulunan dört noktadan yakalayabilirsiniz. Kuzeyden güneye, Gülbaba Türbesi’nin bulunduğu Rozsadomb Tepesi, Matyas Kilisesi’nin uç noktasında bulunan Fisherman Bastion, Buda Kalesi ve Citedella Tepesi olarak da bilinen St. Gellert Hill’dir.
Budapeşte’de İlk Gün; Kahramanlar Meydanı
Macarlar için simgesel bir özellik taşıyan Kahramanlar meydanında Orta Asya’dan gelip bu toprakları kendilerine yurt yapan yedi kahramanın at üstündeki heykeli var.
Miladi 1000 yıllarında babasının gördüğü bir rüya üzerine Macarların Kralı olarak ilan edilen St. İstvan’ın tac giydiği heykel de buradadır.  Hıristiyanlığı ilk kabul eden ve Macarları Hıristiyanlığa geçiren kral olarak Stefan (Istvan) adına birçok kilise ve anıt yapılmıştır. Meydan Roma mimarisinin izlerini devam ettirir adeta. Görkemli sütunlar üzerinde heykeller ve mitolojik kahramanlar her yerde karşınıza çıkar.  Oval bir şekilde sütunları birleştiren hat üzerinde bereket, barış, özgürlük ve emeği temsil eden mitolojik heykeller, Macarların dünyaya bakışını göstermesi açısından önemli simgelerdir.

Osmanlı’yı ilk ve son kez yenilgiye uğratarak, adı ‘Török Verö‘ (Türk Döven)’e çıkan Haçlı komutanı Hunyadı Janoş’dan, Melek Gabriel’e (Cebrail) kadar birçok bronz heykeli burada bulabilirsiniz. Anlatılanlara göre, Macar Komutan Hunyadı Janoş, Osmanlı İmparatorluğu’na karşı bir savunma savaşı verir ve mevsim şartlarından dolayı kuşatmayı kaldıran Osmanlı geri çekilir. Haçlılar ise bunu büyük bir zafer olarak kabul eder, hatta Papa, o günden itibaren tüm ülkede saat 12.00’de çanların bu zaferin anısına çalmasını emreder. İşte Osmanlı’nın Avrupa’ya girişini 50-60 sene geciktiren bu savunma zaferinden sonra, o çanlar günümüzde de hala biz Türkler için çalar. Meydanda, bundan başka aralarında Tököli İmre’nin de bulunduğu Avusturya Macaristan İmparatorluğuna karşı ayaklanarak, daha sonra Osmanlı’ya sığınan isyancıların heykelleri de var ve bugün bu kişiler de Macaristan’da ‘Kahraman’ olarak anılıyor. Ancak meydanın en hüzünlü hikâyesi, 1956 yılında Ruslar’a karşı ayaklandığı için 2 gün içinde öldürülen 17 bin Macar gencine ait. Rus işgaline karşı halkın direncini kırmayı amaçlayan Rus ordusu, tüm evlerden topladığı 17 bin genci iki gün içinde öldürerek amacına ulaşır. Bu olay, sadece Avrupa’nın değil, dünyanın en kanlı katliamlarından biri olarak tarihin sayfalarına yazılır.
Ayrıca, Kahramanlar meydanın tam karşısında içinde 20 bini aşkın sabit eseri barındıran
Güzel Sanatlar Müzesi’ni, Andrassy Caddesin de ise Opera binası, Parlamento binası, Zincirli Köprü’yü görmek mümkün. Macaristan’ın en önemli binalarından biri olan Opera Binası 1876 yılında inşa edilmiş. 1293 kişi kapasiteli ve dış cephesinde Beethoven, Motzart gibi 80 ünlü kompozitörün heykellerini barındırıyor.

1880 yılında düzenlenen yarışmada birinci olan projenin hayata geçmesiyle inşa edilen Parlemento Binası Macarlar’ın Orta Asya’dan gelişinin bininci yılı olan 1896’da açılır.
32 milyon yontulmuş kireç taşından yapılan binanın sağ ve sol bölümleri simetrik olarak tasarlanmış olup, içerisinin sıcaklığı yaz kış, insan beyninin en iyi çalıştığı ısı olan, 20-21 dereceye ayarlıdır. Yılın her bir gününü ifade eden 365 kubbesi bulunan binada 400’den fazla oda mevcut. Bina ayrıca, 20 kilometre uzunluğunda kırmızı halı ile süslü olup, içeride İngiliz Parlementosu’nu bile kıskandıran toplam 6 ton ağırlığında 8 adet mermer sütun bulunuyor. Binanın bir diğer özelliği ise, yapımında Avrupa’nın elle örülmüş en büyük halısı ile süslemelerinde 40 kilo altın kullanılmış olması.

Beyaz köprü olarak da bilinen Elizabeth Köprüsü oldukça sade, asma bir köprüdür. Tuna nehrinin en dar kısmı üzerinde Buda ve Peste’yi birleştirmektedir. Elizabeth Köprüsü adını halk tarafından çok sevilen Avusturya-Macaristan kraliçesi “Sissy”den alıyor.
En ünlü köprülerinden biri 1839-49 yıllarında yapılan Aslanlarıyla ünlü Zincirli köprüdür.
Diğer bir meşhur köprü ise Margaret Köprüsüdür.

Gönülleri Fetheden Derviş; Gülbaba

Budapeşte gezisi esnasında bizi en fazla heyecanlandıran Gülbaba türbesi oldu.  Öncü birlikle buraya gelen Gülbaba bölgede yaşayan tüm halkın gönlünü fetheden bir dervişmiş. Kimine göre sarığında taşıdığı gül kokusundan dolayı kimine göre herkese gül dağıttığı için Gülbaba adıyla tanınmıştır. 1541 Budin kuşatmasında şehit düşen dervişin anısına yapılan kubbeli sekizgen türbe Macarlar içinde önemsenen yerler arasında. Türbenin bulunduğu bölgeye Macarca Gülbaba anlamına gelen Rozsadomb denmesi ve türbenin etrafındaki sokak ve cadde isimlerinin Mescit, Török (Türk), Gülbaba, Türbe vb. olması, dervişin bıraktığı mirasın ne kadar güçlü olduğunu bize göstermektedir.
Gülbaba’ türbesinin manevi ikliminden ayrılarak, Buda Kalesine doğru yola çıktık. Buda Kalesi’ne doğru yaklaştığımızda gökyüzü kızıllaşmaya başlamıştı.  Buda Kalesinin içinde, bir dönem Osmanlı paşalarınca da kullanılan Macar Kraliyet Sarayı ve Mathias Kilisesi bulunmaktadır. Avusturya prensesi Sisi’nin (Elisabeth), 1867 yılında taç giyme töreni bu kilise de gerçekleştirilmiştir.

Buda kalesinden ayrıldıktan sonra akşam geç saatlerde Tuna üzerinde tekne gezisi yaptık.
Tuna ve nehrin üzerindeki köprüler, çevredeki ışıklandırılmış tarihi binalar ayrı bir göz ziyafeti sunuyor. Kulaklıklarla tarihi yapılar hakkında bilgi aldığımız bu tekne turu gecenin son aktivitesi oluyor.

Budapeşte’de İkinci Gün

Sabah erken saatlerde  Esteron kalesine doğru yola çıktık.  Kale uzaktan muhteşem görünüyordu. Yürüyerek kaleye doğru yaklaşmaya başladık. Macar giysili bir genç elindeki flütüyle bizi Estergon Kalesi marşıyla karşıladı. Bizim için çok hoş bir sürpriz olmuştu. Kalenin etrafında dolaştıktan sonra Macar kralların taç giydiği camiden çevrilmiş kiliseye gezdik.

Sonra Vişegard Kalesine doğru yola çıktık. Artık ilk günden tecrübeliyiz. Gezilecek, görülecek çok yer ve bunları geziye sığdırmamız için çok hızlı hareket etmeliyiz. Hızlıca kaleyi gezdik ve öğle yemeğini burada yedik.

Ardından Szentrede’ye doğru yola çıktık.  Szentendre’de Budapeşte’nin sayfiye yeriymiş. Küçük şirin bir kasaba görüntüsünde olan Szentende turistlerin alış veriş için uğradıkları yerlerden biri. Hediyelik ve çeyizlik eşya ve de Savarosky taşlardan yapılmış objelerden eşe dosta hediye alabilir ya da bizim gibi şehri dinlemek ve şehrin ruhunu içinize çekmek için bir kafede oturabilirsiniz.

Kilometrelerce Uzakta Gurbette Yatan Şehitlerimiz;  Galiçya Cephesi Şehitliği

Biraz sonra Galiçya Cephesi Şehitliğine doğru yol alıyorduk. Şehitliğe vardığımızda dizi dizi yatan şehitlerimizin ruhlarına Fatihalar okuduk. Birinci Dünya Savaşı sırasında burada savaşan Anadolu evlatları şimdi vatanlarından çok uzakta burada yatmaktalar. Son derece sade ama bir o kadar da vakur görünen şehitliğimizden ayrılırken karşı tarafta bulunan Hristiyan mezarlığı dikkatimizi çekiyor. Çiçek bahçesine döndürülmüş olan mezarlık bakımı ve temizliği ile dikkate şayan bir görüntü sunuyor. Farklı kültürlerin mezar pratiği ise ayrı bir ilgiyi hak ediyor. Zira biraz ileride ateist olduğu için yakılma talep edenlerin küllerinin konduğu raf görüntüsünde olan bir diğer mezarlığı görmek bizim için son derece ilginç bir deneyim oldu.

Artık akşam kendini hissettirmeye başlamıştı. Yine de Macaristan’ın mimari özelliklerini bir arada görebileceğimiz bir Açıkhava müzesine doğru yola çıktık. Orada tarihi dönemlere göre dizayn edilmiş şatolar, kiliseleri bir arada gördükten ve muhteşem bahçesinde biraz gezdikten sonra otelimize geri döndük.